Προς Εκπαιδευτικούς και Γονείς των Μαθητών μας: Για τις εξετάσεις της «ελληνικής» PISA 2025-26. Αντιστεκόμαστε συλλογικά στην κατηγοριοποίηση των σχολείων μας. Ακυρώνουμε στην πράξη τα αντιεκπαιδευτικά τους σχέδια

Σύμφωνα με την Υπουργική Απόφαση 26786/ΓΔ4/2026 – ΦΕΚ 1122/Β/5-3-2026, ορίστηκαν και φέτος 300 Δημοτικά Σχολεία και 300 Γυμνάσια, στα οποία θα διεξαχθούν οι εξετάσεις PISA, στις 20 Μαΐου, στις τάξεις της ΣΤ΄ Δημοτικού και της Γ΄ Γυμνασίου. Στον Σύλλογό μας έχουν οριστεί τα 77^ο Δ.Σ. Αθηνών, το 2^ο Δ.Σ. και το 4^ο Δ.Σ. Ταύρου.

Οι εξετάσεις αυτές δεν είναι κάτι καινούριο. Διεξάγονται για 5^η συνεχόμενη χρονιά παρά τις αντιδράσεις εκπαιδευτικών, γονιών και μαθητών με αποτέλεσμα να μην διεξαχθούν σε πολλά σχολεία. Αποκάλυψαν μάλιστα  και τις πραγματικές προθέσεις της κυβέρνησης όλες τις προηγούμενες χρονιές. Ο διαγωνισμός της PISA γίνεται εδώ και πολλά χρόνια σε διεθνές επίπεδο, για να συγκρίνει τα εκπαιδευτικά συστήματα από πολλές χώρες και να «παρθούν μέτρα» για αλλαγές.  Κάθε φορά που ανακοινώνονται τα αποτελέσματά του «η Ελλάδα βρίσκεται στις τελευταίες θέσεις». Τι σημαίνει όμως στην πραγματικότητα αυτό; Σε τι έχει βελτιώσει το εκπαιδευτικό μας σύστημα, την εκπαίδευση των παιδιών;

Η απάντησή μας είναι καθαρή: όχι μόνο δεν το έχει βελτιώσει αλλά το έχει χειροτερεύσει. Ο ΟΟΣΑ (ο διεθνής οργανισμός που διεξάγει τον διαγωνισμό) και οι κυβερνήσεις λένε ότι φταίει το δημόσιο σχολείο για τις «χαμηλές επιδόσεις», άρα πρέπει να «πάρουμε μέτρα»  που θα αλλάζουν εντελώς το χαρακτήρα του: περισσότερες εξετάσεις,  περισσότερη και δυσκολότερη ύλη που δεν ανταποκρίνεται στις δυνατότητες και στις ανάγκες των παιδιών της κάθε ηλικίας, λιγότερη ουσιαστική γνώση και περισσότερα προγράμματα και κατάρτιση «μιας χρήσης»,  λιγότερη χρηματοδότηση έτσι ώστε τα σχολεία να κυνηγούν χορηγούς.

Η «ελληνική PISA» δεν είναι «διαγνωστικές εξετάσεις». Το λέμε ξεκάθαρα! Οι εξετάσεις αποτελούν ακόμη ένα εργαλείο της κυβέρνησης για την κατηγοριοποίηση των Σχολείων, των εκπαιδευτικών, των μαθητών/-τριών μας!

Η πραγματική στόχευση των εξετάσεων αυτών είναι να χρησιμοποιήσουν τα αποτελέσματα τους για την «αξιολόγηση» – αποτίμηση του ελληνικού εκπαιδευτικού συστήματος έτσι, ώστε να προωθηθούν πιο γρήγορα όλοι οι αντιεκπαιδευτικοί σχεδιασμοί (κατηγοριοποίηση σχολείων, εκπαιδευτικών, μαθητών, «εθνικό απολυτήριο», ιδιωτικοποίηση /εμπορευματοποίηση, Ωνάσεια σχολεία, προώθηση δεξιοτήτων…).

Οι εξετάσεις αυτές διεξάγονται τη στιγμή που Κυβέρνηση και Υπουργείο Παιδείας προωθούν και επιχειρούν να επιβάλλουν όλο το πλαίσιο της αξιολόγησης στον κλάδο, χωρίς να μπορούν να πείσουν κανέναν και καταφεύγουν σε μια πρωτοφανή επιχείρηση τρομοκράτησης με χιλιάδες διώξεις και πειθαρχικά σε όποιον αναδεικνύει, αγωνίζεται και διεκδικεί λύσεις στα προβλήματα του σχολείου και παλεύει για ένα σχολείο για όλα τα παιδιά.

Μέσω του διαγωνισμού της «ελληνικής PISA», ο οποίος λειτουργεί ως ο τρίτος πυλώνας στο αντιδραστικό νομοθετικό πλαίσιο της «εσωτερικής, εξωτερικής και ατομικής αξιολόγησης» και της «ατομικής αξιολόγησης», η κυβέρνηση και το Υπουργείο Παιδείας επιχειρούν:

• Να μεταβιβάσουν τις ολέθριες συνέπειες των δικών τους πολιτικών στην εκπαίδευση σε εκπαιδευτικούς, μαθητές, γονείς.
• Να «νομιμοποιήσουν» και να δώσουν τον επιστημονικοφανή «φερετζέ» στην ακόμα μεγαλύτερη μετατροπή του σχολείου σε κέντρο εκγύμνασης επιφανειακών δεξιοτήτων.
• Να εμπεδώνεται ο κοινωνικός ανταγωνισμός, η λογική του «όλοι εναντίον όλων» και ανοίγει ο δρόμος για την κατηγοριοποίηση των σχολείων, με βάση «επιδόσεις» που δεν αντανακλούν την πραγματική εκπαιδευτική διαδικασία, αλλά τις κοινωνικές ανισότητες.

Αντίστοιχοι διαγωνισμοί και εξετάσεις που αποτιμούν τα εκπαιδευτικά συστήματα έχουμε και διεθνώς με τραγικά αποτελέσματα κυρίως για τα παιδιά των φτωχότερων λαϊκών στρωμάτων. Η διεθνής πείρα έχει αποδείξει ότι τέτοιοι διαγωνισμοί οδήγησαν σε συγχωνεύσεις και κλείσιμο σχολικών μονάδων, σε απολύσεις εκπαιδευτικών, σε διαχωρισμό των μαθητών και τη διοχέτευση αυτών που προέρχονται από εργατικές-λαϊκές οικογένειες σε σχολεία υποβαθμισμένα. Σε όλες τις χώρες που εφαρμόστηκαν αντίστοιχοι διαγωνισμοί όχι μόνο δεν περιορίστηκαν οι ταξικές ανισότητες, δεν καλυτέρευσαν τα εκπαιδευτικά συστήματα αλλά αυτές διευρύνθηκαν  (πχ Γαλλία, Αγγλία κ.λπ.).

Αν η Κυβέρνηση ήθελε να αντιμετωπίσει έστω κάποιο από τα σοβαρά προβλήματα των σχολείων:

• Θα φρόντιζε οι μαθητές να έχουν σύγχρονα και ασφαλή σχολικά κτήρια και όχι να κάνουν μάθημα  κοιτώντας  το ταβάνι μην τους πέσει κανένας σοβάς, κανένα παράθυρο ή καμία στέγη στο κεφάλι.
• Θα εξασφάλιζε τα σχολεία να έχουν χαρτί υγείας, φωτοτυπικό χαρτί για τις εξετάσεις, συνολικά αναλώσιμα και να μην τα πληρώνουν οι γονείς, οι συνάδελφοι και οι διευθυντές από την τσέπη τους.
• Θα κοίταζε να έχουν οι μαθητές δάσκαλους και καθηγητές από την πρώτη μέρα και όχι  Μάη μήνα να υπάρχουν …κενά δασκάλων από τις τάξεις (πολλαπλάσιοι δε στην παράλληλη στήριξη και γενικά στην ΕΑ) ή να μην έχουν διδαχθεί μέχρι το Φλεβάρη πανελλαδικώς εξεταζόμενα μαθήματα.
• Θα προχωρούσε έστω σε μια αποτίμηση των ολέθριων, για τους μαθητές, αποτελεσμάτων που έχουν παράξει εδώ και 20 χρόνια τα προηγούμενα αναλυτικά προγράμματα και τα σχολικά βιβλία και θα φρόντιζε τα νέα να ανταποκρίνονται στις σύγχρονες μορφωτικές ανάγκες τους, κάτι που δε φαίνεται.

Είμαστε κάθετα αντίθετοι σε εξετάσεις που χρησιμοποιούνται για να διαχωρίζονται οι μαθητές/-τριές μας, δε θέλουμε ένα σχολείο υποβαθμισμένο για τα παιδιά των λαϊκών οικογενειών, ένα σχολείο που θα υψώνει τεράστια εμπόδια απέναντι στα παιδιά που θέλουν να σπουδάσουν.

Θέλουμε ένα σχολείο που να μορφώνει ολόπλευρα όλους τους/τις μαθητές/-τριες, θα τους/τις βοηθά να συγκροτήσουν την προσωπικότητά τους, θα τους/τις δίνει τη δυνατότητα να αναπτύξουν τα ταλέντα τους και να σπουδάσουν, όσοι το επιθυμούν, ανεξάρτητα από την οικονομική κατάσταση της οικογένειάς τους.

Αυτό το σχολείο είναι εκ διαμέτρου αντίθετο με την πολιτική της κυβέρνησης τους σχεδιασμούς της ΕΕ, που υπηρέτησαν αδιαλείπτως όλες οι κυβερνήσεις, τις βέλτιστες πρακτικές του ΟΟΣΑ, αλλά και τα εργαλεία που χρησιμοποιούν, όπως η λεγόμενη αξιολόγηση και οι εξετάσεις τύπου PISA.

• Απαιτούμε από το ΥΠΑΙΘΑ να σταματήσει την «ελληνική PISA”.
• Τα Δ.Σ. ΔΟΕ και ΟΛΜΕ οφείλουν να καταδικάσουν την πολιτική του ΥΠΑΙΘΑ και να αναλάβουν την ευθύνη ώστε, με συλλογικό και συντονισμένο τρόπο, να ακυρωθεί στην πράξη, πανελλαδικά, η εφαρμογή της «ελληνικής PISA». Να καλύψουν όλους τους συναδέλφους που τα σχολεία τους έχουν επιλεγεί για αυτές τις εξετάσεις, να μη συμμετέχουν με κάθε τρόπο. Να προκηρύξουν πανελλαδική στάση εργασίας που θα αξιοποιηθεί για τις ώρες διεξαγωγής των εξετάσεων.
• Το Δ.Σ. του Συλλόγου μας «Ο ΠΑΡΘΕΝΩΝΑΣ» κηρύσσει στάση εργασίας 1 ως 4 ώρες τη μέρα διεξαγωγής του διαγωνισμού της PISA, στις 20/5, και καλύπτει όλους τους συναδέλφους/-ισσες που εμπλέκονται. Στις 20/5, μέρα διεξαγωγής του διαγωνισμού, αντιπροσωπεία του Δ.Σ. θα βρεθεί στα επιλεγμένα σχολεία μας και μαζί με τους συναδέλφους θα ενημερώσει όλους τους γονείς. Ο Σύλλογός μας θα καλύψει οικονομικά τους/τις απεργούς συναδέλφους/-ισσες.
• Με το παρόν κείμενο ενημερώνουμε τους γονείς και τους καλούμε να αποτρέψουμε μαζί τον διαγωνισμό της PISA. Παράλληλα καλούμε τους γονείς των σχολείων που επιλέχθηκαν (77^ο Αθηνών, 2^ο και 4^ο Ταύρου) σε ενημερωτικές συναντήσεις σε συνεργασία με τους Συλλόγους Διδασκόντων και τα Δ.Σ. των Συλλόγων Γονέων, με τη συμβολή και των Ενώσεων Γονέων 3^ης Δ.Κ. Αθήνας και Μοσχάτου Ταύρου. Επισημαίνουμε δε ότι, όπως το Δ.Σ. του Συλλόγου μας κηρύσσει στάση εργασίας και καλεί τους συναδέλφους να αντισταθούν, έτσι και οι γονείς έχουν δικαίωμα να μη συναινέσουν στη συμμετοχή των παιδιών τους στον διαγωνισμό.

Παλεύουμε για:

•  Σύγχρονα και ασφαλή σχολικά κτήρια. Γενναία αύξηση της κρατικής χρηματοδότησης για την Παιδεία
•  15 μαθητές σε κάθε τμήμα. Ολόπλευρη στήριξη των ειδικών εκπαιδευτικών αναγκών των μαθητών μας
•  Μόνιμο και σταθερό προσωπικό
•  Βιβλία και προγράμματα σπουδών που θα προσφέρουν ολόπλευρη μόρφωση

Παλεύουμε αταλάντευτα, για ένα σχολείο της γνώσης, της μόρφωσης και της ολόπλευρης διαπαιδαγώγησης  του νέου ανθρώπου και όχι της τυποποίησης και του ανταγωνισμού.